Sık Sorulan Sorular

Halka arz (IPO — Initial Public Offering), özel bir şirketin hisselerini ilk kez kamuya açık borsada satışa sunmasıdır. Şirket bu süreçte yeni sermaye toplar, yatırımcılar ise şirketin ortağı olma fırsatı bulur. Türkiye'de halka arzlar Borsa İstanbul (BIST) bünyesinde, SPK denetiminde gerçekleşir.

Evet, tamamen aynı anlama gelir. 'IPO' İngilizce teknik bir kısaltma (Initial Public Offering), 'halka arz' ise Türkçe karşılığıdır. Her ikisi de bir şirketin hisselerini ilk kez borsada satışa sunmasını ifade eder.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Türkiye'de tüm halka arzları denetleyen ve onaylayan resmi devlet kurumudur. Bir şirket halka arz yapabilmek için SPK'ya izahname sunmak ve onay almak zorundadır. SPK'nın amacı yatırımcıları korumak ve piyasa şeffaflığını sağlamaktır.

Talep toplama ve dağıtım sürecinin ardından hisse, SPK'nın onayladığı kotasyon tarihinde BIST'te işlem görmeye başlar. Bu tarih izahname ve SPK duyurularında belirtilir, genellikle talep bitiş tarihinden 3–7 iş günü sonrasına denk gelir.

Şirket tarafı: Büyüme sermayesi, kurumsal itibar ve likidite kazanır. Yatırımcı tarafı: Şirketin büyümesine ortak olma, tavan getirisi ve temettü potansiyeli kazanır. İki taraf için de faydası olan bir süreçtir.

Herhangi bir yetkili aracı kurumda (banka veya online platform) yatırım hesabı açman yeterlidir. Talep toplama döneminde bankanın internet bankacılığı veya mobil uygulamasından 'Halka Arz Başvurusu' bölümüne girip lot miktarını belirleyerek başvurursun.

Türkiye'deki büyük bankalar (Garanti BBVA, İş Bankası, Yapı Kredi, Akbank, Ziraat Bankası, Halkbank, Denizbank, TEB) ve online aracı kurumlar (Midas, Işık Menkul vb.) halka arz başvurusu alır. Aynı anda birden fazla kurumdan başvuru yapılabilir.

Minimum 1 lot × arz fiyatı kadar nakit gereklidir. Örneğin arz fiyatı 50 TL olan bir hisse için 1 lot almak istiyorsan 50 TL yeterlidir. Bu tutar talep süresince hesabında bloke edilir.

Evet, birden fazla aracı kurumdan başvuru yapabilirsin. Her başvuru ayrı değerlendirilir. Bazı yatırımcılar bu stratejiyle daha fazla lot almayı hedefler. Ancak birden fazla hesapta nakit bloke olacağını göz önünde bulundur.

Genellikle 3–7 iş günü arasındadır. Kesin tarihler şirketin izahnamesi ve SPK duyurularında belirtilir. HalkaArzlarım takviminden talep başlangıç ve bitiş tarihlerini anlık takip edebilirsin.

Evet, talep toplama süresi bitmeden önce aracı kurum uygulamasından başvuruyu iptal edebilirsin. İptal edildiğinde bloke tutar serbest bırakılır.

Borsa İstanbul'da hisseler 'lot' birimi üzerinden işlem görür. Türkiye'de 1 lot = 1 hisse senedi ve nominal değeri 1 TL'dir. Halka arz başvurularında talep edilen birim lot'tur.

Bireysel yatırımcı havuzunda genellikle eşit dağıtım uygulanır: toplam lot / başvuran kişi sayısı formülüyle her başvurucuya eşit lot düşer. Yani ne kadar para yatırdığın değil kaç kişinin başvurduğu önemlidir.

Tam olarak bilemezsin. Ancak talep toplama sona erdiğinde başvuran kişi sayısı açıklanır. Lot Dağıtım Hesaplayıcı aracıyla farklı katılımcı senaryoları için tahmin yapabilirsin.

Dağıtım tamamlandıktan sonra almaya hak kazanmadığın kısım veya hiç lot alamadıysan bloke edilen tutarın tamamı 1–2 iş günü içinde hesabına iade edilir.

Halka arz lotları bireysel ve kurumsal yatırımcı havuzlarına ayrılır. Bireysel yatırımcılar bireysel havuzdaki lotlara başvurur. Kurumsal havuz fon, sigorta gibi kurumsal yatırımcılara ayrılmıştır.

Tavan, Borsa İstanbul'da bir hissenin gün içinde ulaşabileceği maksimum fiyat artış sınırıdır. Bu limit önceki kapanışın %10 üstüdür. Hisse bu sınıra ulaştığında ve satıcı çıkmadığında 'tavan yapıyor' denir.

Yeni halka açılan hisseler borsaya girdiğinde piyasa gerçek değerini keşfeder. Talep fazlası varsa hisse günlerce %10 tavan yaparak yükselir. Bu süreçten yatırımcılar kâr sağlar.

Kesin bir sayı yoktur. Tarihsel verilere göre BIST'te ortalama 3–7 gün tavan yapılmaktadır. Düşük talep → 1–2 tavan, yüksek talep → 7–10+ tavan. Geçmiş arzların tavan gün sayısını Geçmiş Tavan Performansı sayfasında görebilirsin.

Her tavan, önceki kapanışın %10 fazlasıdır ve bileşik çalışır. Arz fiyatı 100 TL ise: 1. tavan 110 TL (%10), 3. tavan 133,1 TL (%33,1), 5. tavan 161,05 TL (%61,1), 10. tavan 259,37 TL (%159,4) değerine ulaşır.

Bu tamamen kişisel yatırım kararıdır. Bazıları ilk gün satarken bazıları birkaç tavan bekler. Tavan Simülatörü ile farklı senaryolardaki kârını hesaplayabilirsin. Yatırım tavsiyesi değildir.

5 tavan yapan hisse arz fiyatının %61,1 üstünde kapanır. 100 TL'den alınan 10 hisse 5 tavanda 1.610 TL değerinde olur; brüt kâr 610 TL'dir.

Türkiye'de yatırım hesabı açmak için 18 yaşını doldurmuş olman gerekir. 18 yaşından küçükler vasi veya ebeveyn aracılığıyla bazı kurumlarda hesap açabilir.

Evet, Türkiye'de yatırım hesabı açmak için Türk vatandaşı olmak zorunlu değildir. Geçerli bir pasaport ve vergi numarası ile birçok banka hesap açmaktadır.

Başvuru yaptığında talep tutarı hesabında bloke edilir — hesabından çıkmaz, kullanılamaz hale gelir. Dağıtım sonucunda ya lotlar hesabına aktarılır ya da bloke kaldırılır. Para kesin çıkış kotasyon günü olur.

Hisse satışından elde edilen kâr üzerinden %10 stopaj vergisi kesilir. Aracı kurum bu kesinti işlemini otomatik yapar. Net Kâr Hesaplayıcı ile stopaj dahil kazancını hesaplayabilirsin.

Arz bilgileri SPK'nın resmi web servislerinden (ws.spk.gov.tr) anlık olarak çekilmektedir. Piyasa istatistikleri de SPK verilerine dayalıdır. Haberler ise kamuya açık kaynaklardan derlenmektedir.